Automatische kwijtschelding restschulden na faillissement: wat betekent de schone lei?
Faillissement hoeft niet het einde te betekenen. Sinds 1 september 2023 krijgen natuurlijke personen die in faling gaan automatisch kwijtschelding van hun restschulden. Die regeling biedt een echte “schone lei” en een nieuwe start. Maar hoe werkt het precies, welke schulden verdwijnen, en welke uitzonderingen blijven bestaan?
Wat is automatische kwijtschelding na faillissement?
Artikel XX.173 van het Wetboek van Economisch Recht (WER) bepaalt dat een natuurlijke persoon die failliet gaat, ten aanzien van zijn schuldeisers wordt bevrijd van de restschulden. Deze kwijtschelding treedt automatisch in werking bij de sluiting van het faillissement.
Concreet betekent dit dat alle schulden met een oorzaak voorafgaand aan de opening van het faillissement — zowel beroepsmatig als privaat — uitdoven. De gefailleerde hoeft sinds de hervorming van 1 september 2023 geen apart verzoek meer in te dienen bij de rechtbank. De gunst wordt toegekend van rechtswege.
Welke schulden worden kwijtgescholden?
De automatische kwijtschelding heeft betrekking op alle restschulden die ontstaan zijn vóór de opening van het faillissement. Denk bijvoorbeeld aan:
- schulden uit zakelijke overeenkomsten;
- privé-leningen en kredieten;
- openstaande facturen;
- andere persoonlijke of beroepsmatige verplichtingen.
Doordat deze schulden ophouden te bestaan, kan de gefailleerde zelfs niet meer vrijwillig betalen. Doet hij of zij dat toch, dan kan die betaling worden teruggevorderd op grond van onverschuldigde betaling.
Uitzonderingen op de automatische kwijtschelding
De automatische kwijtschelding is niet absoluut. Ze heeft geen gevolgen voor:
- Onderhoudsschulden, zoals alimentatie;
- Schulden uit lichamelijke schade, zoals vergoedingen voor overlijden of aantasting van de fysieke integriteit van een persoon.
Ook zakelijke zekerheden die door de schuldenaar of een derde zijn gesteld, blijven onverminderd van kracht. De schuldeiser kan die zekerheden nog steeds uitwinnen.
Wanneer kan kwijtschelding worden geweigerd?
Elke belanghebbende – inclusief de curator en het openbaar ministerie – kan via een verzoekschrift vorderen dat de kwijtschelding geheel of gedeeltelijk wordt geweigerd. Dat kan als de gefailleerde:
- kennelijk grove fouten heeft begaan die hebben bijgedragen tot het faillissement; of
- opzettelijk onjuiste inlichtingen heeft verstrekt aan de rechter-commissaris of de curator.
Deze vordering moet worden ingesteld binnen drie jaar na het verstrijken van het recht op opname te vorderen. Bij een sluiting van het faillissement kan ook binnen drie maanden na de bekendmaking van het sluitingsvonnis derdenverzet worden ingesteld.
Schone lei na faillissement: een tweede kans voor ondernemers en particulieren
De automatische kwijtschelding is een belangrijke maatregel voor natuurlijke personen in faling. Ze biedt een echte tweede kans, zonder ingewikkelde procedure. Toch blijven er uitzonderingen en valkuilen bestaan. Goede begeleiding tijdens en na het faillissement helpt om deze regeling optimaal te benutten.
Wil je meer weten over faillissement, heropstart of de bescherming van je persoonlijke vermogen? Contacteer Interius Advocaten voor een vrijblijvend gesprek.
Lees ook
